Lingvopolitiko 

11 - 20 (40)
 
 

Unu lerneja leciono pri Esperanto

2016-12-13

Aktuale en la retlisto "Informado" okazas diskuto pri teksto por "Unu leciono pri Esperanto" por ĉiuj lernantoj surtere. Oni planas, ke la teksto estu samtempe alvoko al instruistoj prezenti tian lecionon kaj ankaŭ peticio al edukaj instancoj instigi siajn instruistojn prezenti tiajn lecionojn.

La aktuala versio (2016-12-13) estas havebla en diversaj formatoj -
pdf (Acrobat Reader),
odt (LibreOffice/OpenOffice),
doc (Word) kaj
doĉ (Word).

(Jen la versio de antaŭ kelkaj tagoj, inkluzive de la diskutataj eroj:
pdf (Acrobat Reader),
odt (LibreOffice/OpenOffice) kaj
doc (Word). Tiu antaŭlasta versio troviĝas ankaŭ ĉi-sube.)

La demando al la ĝenerala publiko, do ankaŭ al vi, karaj legantoj, estas, ĉu tia peticio trovos subskribantojn - ne nur en Esperanto-rondoj, sed ankaŭ (post traduko) ĉe homoj ekster Esperantujo, kiuj iom simpatias kun Esperanto. (Eble uzu nian forumon por diskuti tion.)

Kial tiu alvoko kaj peticio?

Multaj homoj havas erarajn informojn pri Esperanto - ekz. ke neniu parolus la lingvon, ke ne ekzistus Esperanto-literaturo, ke la parolantaro malkreskus... Per la kampanjo kaj per la ebla posta traktado de Esperanto en lerneja instruado eblos iom kontribui al ĝusta informado pri Esperanto.

Bedaŭrinde ni mem ne havos la homojn por instrui la lernantojn - sed ni povas peti la helpon de la instruistoj.

Kiel oni povos uzi tian peticion?

* Peti instruistojn rekte (ekz. ĉe standoj) kaj pere de instruistaj asocioj kaj ties gazetoj
* Peti subskribojn de vizitantoj ĉe standoj
* Se la peticio atingos multajn subskribojn, ni havos argumenton, ke homoj interesiĝas pri Esperanto

Broŝuroj por instruistoj

Por subteni la preparadon de lecionoj pri Esperanto Klaus Friese el Hamburgo kun aliaj pretigis 8-paĝan broŝuron, kiu ekzistas jam en kelkaj lingvoj:
* Esperanto ( broŝuro)
* germana ( Broschüre)
* angla ( booklet)

Spertoj kun propono de la projekto


En Hamburgo Klaus Friese ofertadis nian broŝuron al lernejoj - jen lia raporto.


Versio ĝis 2016-12-12; pli aktuala versio supre en dosieroj

(Alvoko por meti ekz. al avaaz.org kaj por sendi flanke de UEA kaj Landaj Asocioj al la ministerioj pri edukado)

(Kiam estos iu konsiderinda kvanto de subskriboj, ni kompreneble sendu ankaŭ rekte al instruistoj kaj asocioj de instruistoj.)

Al la ministerioj pri edukado en ĉiuj ŝtatoj
Al ĉiuj instruistoj en ĉiuj landoj de la mondo


Unu lerneja leciono pri Esperanto
por ĉiuj lernantoj surtere!

La internacia lingvo Esperanto estas parolata ekde pli ol 125 jaroj. Formiĝis internacia lingvo-komunumo en cento da landoj kun kelkaj centmil regulaj parolantoj kaj eĉ milo da Esperanto-denaskuloj. Ekzistas dekmilo da Esperanto-libroj, miloj da kantoj, Esperanto-vikipedio kaj vigla internacia uzado de Esperanto.

Ni alvokas ĉiujn ministeriojn pri edukado survojigi regulan lernejan instruadon pri Esperanto kaj pri ties hodiaŭa uzado, konforme kun la koncerna Unesko-rezolucio [de 1985]. Ni alvokas ĉiujn instruistojn instrui ĉiujn siajn lernantojn dum almenaŭ unu lerneja leciono pri Esperanto kaj la tutmonda Esperanto-komunumo.

Ĉiu lernanto sciu, kio hodiaŭ estas Esperanto kaj kiel ĝi estas uzata, por povi memstare decidi, ĉu lerni kaj paroli tiun internacian lingvon.

[Eble ĉi tie finiĝu la subskribenda parto – la resto estu klariga aldono.]

Unu lerneja leciono pri Esperanto
por ĉiuj lernantoj surtere!

En la jaro 1887 Ludoviko Zamenhof publikigis la unuan lernolibron de la internacia lingvo Esperanto.

[Aldonpropono de Lu: "Li proponis Esperanton kiel lingvon aldonan al la gepatra lingvo, por permesi internacian komunikadon." (Sekve de atentigo de Zsófia, ke multaj havas eraran imagon pri tio.)]

Hodiaŭ, pli ol 125 jarojn poste, ekzistas laŭ taksoj kelkaj centmil homoj surtere, kiuj regule parolas Esperanton, kelkaj milionoj lernis la bazon de Esperanto kaj proksimume mil lernis la lingvon hejme kaj parolas Esperanton kiel denaskan lingvon. La Universala Esperanto-Asocio havas membro-asociojn en 70 ŝtatoj de la mondo kaj en 120 landoj surtere troviĝas Esperanto-parolantoj. Esperanto pli kaj pli disvastiĝas - dum la lastaj jaroj ankaŭ danke al multaj interretaj lingvokursoj kaj paĝaroj kiel la Esperanto-vikipedio.

Dek mil Esperanto-libroj

Esperanto fariĝis vigla kulturlingvo. Ĝis nun aperis proksimume dek mil Esperanto-libroj - romanoj, rakontoj, poemoj, fakaj tekstoj - multo tradukita el la lingvoj de la mondo, aliaj libroj verkitaj originale en Esperanto. Proksimume 3000 Esperanto-kantoj
[Ŝanĝopropono de Lu: Kelkaj miloj da Esperanto-kantoj]
estas troveblaj en la interreto. La Esperanto-kulturo ligas la kulturojn de la mondo kaj aldonas proprajn impulsojn el la Esperanta lingvokomunumo.
[Zsófia skribis: "10 mil libroj - prefere sen la nombro, skribi, ke ekzistas abunda beletro kaj fakliteraturo, eldonaĵoj, Vikipedio, ktp. (En la ICH-katalogo ni nun havas pli ol 8700 librojn - sen jarlibroj, kongreslibroj, k.s. - mondvaste 10 mil ne tro imponas, konvinkas). Same prefere sen nombri kantojn, sed iel tiel: muzikon, youtube-filmojn ĉiuj trovas laŭ propra ŝato, interesiĝo"

Kion vi aliaj opinias? Mi mem tendencus skribi eble kiel titoleto "Dekmilo da Esperanto-libroj". Eĉ se dek mil ne tro imponas, mi preferas honestan nombron al nedonado de konkreta nombro. Ĉiukaze dek mil libroj sufiĉas por estigi literaturon - kaj la kutima misinformo estas, ke _tute ne_ ekzistus parolantoj nek literaturo.  Lu]

Pli kaj pli rekonita

[Aŭ "agnoskita", laŭ propono de Ronaldo N.
Mi neniel insistas - kion aliaj opinias?  Lu]
Esperanto kaj la Esperanta lingvokomunumo estas respektataj en pli kaj pli da landoj. En Hungario Esperanto estas rekonita kiel vivanta lingvo kaj allasita
[same: rekonita -> agnoskita]
[Aldonpropono de Lu: ekzemple]
por pruvi konon de fremdlingvo ĉe altlernejoj
[Aldonpropono de Lu: kaj por la abiturienta ekzameno;]
[Mi ne enmetis doktoriĝon el la propono de Zsófia, ĉar ĉe doktoriĝoj kutime multo estas permesata.]
ekde 2001 tie okazis pli ol 35.000 ŝtate rekonitaj Esperanto-ekzamenoj
[agnoskitaj]
[Aldonpropono: laŭ la Komuna Eŭropa Referenckadro.]
Ĉinujo ĉiutage publikigas novaĵojn en Esperanto ĉe esperanto.china.org.cn. La Vatikano jam en 1995 akceptis Esperanton kiel eklezian lingvon. La PEN-centro estas membro de PEN Internacia.

Relative rapide lernebla

Multaj lernejaj eksperimentoj konfirmis, ke eblas lerni Esperanton en proksimume triono ĝis kvinono de la tempo, kiu necesas por aliaj fremdlingvoj. Per tio rezultiĝas ankaŭ, ke oni per la sama lernotempo atingas en Esperanto signife pli bonan lingvoregadon.
[Zsófia komentis: "Relative rapide lernebla - ne vere taŭga argumento: en sama lingvofamilio oni povas relative rapide lerni alian. Prefere aludi al mezurita rapideco aŭ tempo- kaj/aŭ monŝparado ĉe lingvolernado."

Ĉu laŭ vi, karaj aliaj listanoj, indas ŝanĝi la vortumon? Kiel?]

Neŭtrala lingvo

Esperanto estas neŭtrala lingvo - neniu unuopa nacio havas apartan avantaĝon el la elekto de Esperanto. Ekde jarcentoj okazas konfliktoj pri la elekto de internacia lingvo, neniu nacio volas cedi kaj doni al aliaj nacioj avantaĝojn el la elekto de ilia lingvo. Esperanto evitas tiun problemon - homoj el la plej diversaj lingvoj faras paŝon unu al la alia.

Zamenhof-Jaro 2017:
Unu lerneja leciono pri Esperanto

En la jaro 2017 estos la centa datreveno de la mortotago de Ludoviko Zamenhof. Unesko akceptis la tagon en sian oficialan liston de memortagoj.

Okaze de la Zamenhof-Jaro 2017 ni petas al la ministerioj pri edukado de ĉiuj landoj enkonduki en la oficialaj lernoprogramoj ankaŭ lecionon pri Esperanto kaj pri la internacia lingvokomunumo de Esperanto. Tio estas konkretigo de rezolucio de Unesko, kies Ĝenerala Konferenco jam en 1985 invitis la membro-ŝtatojn subteni la enkondukon de "studo-programo pri la lingvo-problemo kaj Esperanto en siaj lernejoj kaj institucioj de supera edukado".

Ni petas ankaŭ ĉiujn instruistojn en la tuta mondo fari por siaj lernantoj lernejan lecionon pri Esperanto kaj pri la internacia lingvokomunumo de Esperanto - per prezento de la instruisto aŭ per referaĵoj de lernantoj aŭ de aliaj. Ni opinias, ke ĉiu lernanto kaj ĉiu lernantino estu informita pri Esperanto kaj pri la hodiaŭa tutmonda lingvokomunumo de Esperanto. Nur tiam ĉiu povas fari sian propran decidon, ĉu lerni Esperanton.

Ni jam nun dankas al vi.

Esperanto-parolantoj el dekoj da landoj

 

Wolfgang Günther: "Esperanto: Ĉu survoje al plurkultura fiasko?"

2013-06-05

Wolfgang Günther, germana Esperanto-parolanto el Kassel kaj jam dum multaj jaroj engaĝita por ekologio, reagis al artikolo de la UEA-estraranino Claude Nourmont en la revuo Esperanto (junio 2013, p. 129, "Esperanto kiel ponto"). Ni dokumentas la malferman leteron de Günther dissenditan en la 4-a de junio 2013.

ESPERANTO:
CHU SURVOJE AL PLURKULTURA FIASKO?

Esperanto kiel ponto inter potenciale kaj efektive detruaj kulturoj: jen la resumo de ekologie konsciaj samideanoj pri la enhavo de la raporto de C. Nourmont kiel vicprezidanto kaj estrara respondeculino pri kulturo, kongresoj kaj edukado. Lau chi teksto Esperanto forme de UEA prezentighas kiel modela ekzemplo de ne-, ech mal-dauropoveca kulturorganizajho, ne havante ion komunan kun dauropova disvolvigo-disvolvigho de la homa mondo sur nia unu komuna Planedo.

Evidente UEA ankorau trovighas en la kaptiloj de superrega kaj ne futurinda kapital-libermerkat-dependa (kaj chefe la Anglan parolanta) monda mensokoncepto. Kia grava erarigho kaj neneutrala konduto!

Similevidente UEA ankorau ghis nun ne komprenas (kaj tendence ne volas kompreni), ke dauropoveco estas la tria kolono (apud tiuj de paco kaj homaj rajtoj), sur kiu la UN ekde 1992 klopodas evoluigi la tutteran homan komunumon. Koncerne la UK-jn regule-rutine mankas koncepto-kalkulo pri la propra ekologia piedpremsigno - kio certe estas absolute neakceptebla!

La kulturoj de dauropoveco venas de tio, ke ankau kulturo havas primedian respondecon. Neniu kulturo povas pravigi mediodamaghojn! Internacia lingvo kiel ekologie neracia, malprudenta kaj ignor(em)a pontado de detruiva mondkulturo estas groteskajho! Esperanto kiel bonvolema kunalportulo de mediokatastrofo estas absurdajho!

Ni bezonas Esperanton kiel ankau dauropovece difinitan lingvan parton de internacia kaj transkultura komunikado. La elit(ism)aj samideanoj, kiuj renkontighas dum la UK-j kutiime jam ja estas homoj sufiche kleraj pri paco kaj amikeco ktp. - ili chefe ghuadas komunan tempon kaj novajn kontaktojn, nekonsciante pri la sufoke diletantisma kaj ignoriva eksmoda valormodelo, lau kiu ili kondutas.

La UN-Jardeko por la Interproksimigho de Kulturoj 2013 - 2022 certe multloke montros la unikan signifon de ekologie dauropoveca kulturo kiel kvara dimensio inter ekonomio, ekologio, socialo kaj si mem. Se UEA kaj eble ankau la tuta resto de la oficiala movado restos ekster chi decida evoluo, ghi ne miru pri sia fina fiaskigho..

Wolfgang Günther (UEA gunt-a, AVE, Nula Horo)
Esperanto-Centro Harleshausen
Wilhelmshöher Weg 11
34128 Kassel
Germanio

w.guenther.esperantoweb.de

Junio 2013

 

Letero al Federacia Prezidento Gauck

2013-03-05

auf deutsch

La asocio EsperantoLand skribis al la germana Federacia Prezidento Joachim Gauck, okaze de ties parolado pri Eŭropo en la 22-a de februaro. Gauck tiam rekomendis "uzeblan anglan" por ĉiuj.

En la letero al Gauck interalie estas starigita la demando, ĉu koncentriĝo je la angla povas sufiĉi; ekzemple la german-franca dialogo estus malfacile imagebla en la angla.

Oni pripensu, ĉu vere ĉiu feliĉiĝu laŭ unu maniero. Krome koncentriĝo je la angla subtenas lingvostaĝojn en la angla lingvoregiono, "kulturaj aĵoj kiel filmoj kaj libroj venas ĉefe el la angla lingvoregiono, ĉar tiam oni povas ilin pli facile prijuĝi, traduki kaj kompreni", konstatas la letero. Tia unuflanka orientiĝo de lingvostaĝoj, de la tradukita literaturo kaj de la filmoj bedaŭrinde ne servas la eŭropan kulturan interŝanĝon.

Gauck konstatis, ke ĝis nun ne jam ekzistas komuna eŭropa publiko. EsperantoLand metas la demandon, ĉu ne venis la tempo esplori pri la kaŭzoj de tio - ja la anglan oni jam subtenas kaj postulas ekde jardekoj. Eblajn kaŭzojn la asocio EsperantoLand vidas unuflanke en la altaj tempobezono kaj kostoj necesaj por la angla - ofte mil instruhoroj aŭ pli; Esperanto bezonas nur trionon de tio.

Aliflanke laŭ la letero Esperanto signifas pli grandan internaciecon ol la angla, ĉar Esperanton oni povas plustudi kaj paroli tute bone en ĉiu eŭropa lando.

La letero ne pledas por aparta subteno de Esperanto, sed petas la Federacian Prezidenton engaĝiĝi por samrajta traktado de Esperanto kompare kun aliaj lingvoj.

Laŭ la letero cetere apenaŭ ekzistas grupo en Eŭropo, kiu havas pli da sperto kun eŭropa interkompreniĝo kaj montras pli da engaĝiĝo por la dialogo inter la civitanoj de la diversaj ŝtatoj ol la Esperanto-komunumo. La letero finiĝas per: "Popola interkompreniĝo estas nia deziro ekde la publikigo de Esperanto en 1887 – lingve interkompreniĝi kaj kompreni unu la alian, trans limoj, tuteŭrope kaj tutmonde."

 

Esperanto-grupo en la pola parlamento

2013-02-24

En Pollando formiĝis Parlamenta Grupo Apoganta Esperanton; la unua kunsido okazis la 19-an de februaro. En la agadplano por la nuna jaro troviĝas planitaj renkontoj kun reprezentantoj de Eŭropa Komisiono kaj la pola ministro pri kulturo; krome la grupo planas esplori eblecojn por enkonduki Esperanton en la edukan sistemon. Prezidanto de la grupo estas prof. Edmund Wittbrodt.

Jen la protokolo de la unua kunsido:

Kunsido de la Parlamenta Grupo Apoganta Esperanton
la 19-an de februaro 2013

1. Informo pri formala kreiĝo de la Parlamenta Grupo, elekto de la estraro kaj akcepto de regularo.

2. Informo pri akcepto, far’ Senata Prezidantaro, de sciigo pri kreiĝo de la Parlamenta Grupo Apoganta Esperanton.

3. Postulata agadplano por la kuranta jaro:
1. renkonto kun reprezentantoj de la Pola Asocio Eŭropo-Demokratio-Esperanto kun celo difini iliajn dezirojn, kampojn de kunlaboro kaj helpeblecojn flanke de la Parlamenta Grupo.
2. renkonto kun la direktoro de la Ambasado de Eŭropa Komisiono por Pollando, sinjorino Ewa Synowiec, kaj priparolo de eblecoj kunorganizi en la Ambasadejo simpozion dediĉitan al Esperanto (ekz. en majo, proksime al dato de solena celebrado de Tago de Eŭropo).
3. renkonto kun la Ministro pri Kulturo kaj Nacia Heredaĵo por interkonsenti eblecojn enskribi Esperanton sur Landan Liston de Nemateria Kultura Heredaĵo.
4. diagnozado pri eblecoj enkonduki Esperanton pere de edukado (ŝancoj, kampoj, rimedoj) – interkonsente kun la Ministerio pri Edukado (flanke de la Apoganta Grupo – ekorganizo de konkurso por lernejoj, dediĉita samtempe al Esperanto kaj ĝia Kreinto).
5. disvastigo de la lingvo Esperanto – renkontoj kun la membroj de Eŭropa Parlamento, ebleco organizi en la Eŭropa Parlamento ekspozicion „125 jaroj de Esperanto”, kiu estis inaŭgurita oktobre 2012 j. en Pola Senatejo.

subskribo
(prof. d-ro Edmund Wittbrodt)


( Foto de prof. Wittbrodt el vikipedio, laŭ la kondiĉoj tie notitaj)

[Eduardo Kozyra, EDE-pl]

 

EU-komisiono pri Esperanto

2013-01-07

auf deutsch

Ĉiam denove iuj proponas uzi Esperanton en unu aŭ alia maniero en la Eŭropa Unio. La EU-komisiono, departamento pri plurlingveco, publikigis sian pozicion pri tio.

Ĉu unu lingvo aŭ multlingveco?

Inter la oftaj demandoj pri plurlingveco kaj lingvolernado troviĝas la demando: "Ĉu unu sola lingvo por ĉiuj estus solvo?" En la respondo oni traktas la latinan kaj Esperanton.

La metita demando estas surpriza, ĉar eĉ la plej konvinkitaj Esperanto-subtenantoj proponas nur, ke ĉiu en la lernejo lernu ankaŭ Esperanton. La plej multaj Esperanto-parolantoj ŝatus nur, se Esperanto estus elektebla fako. Aŭ se oni informus pri ĝi en lernejaj lecionoj.

La lernadon de pliaj fremdlingvoj la Esperantuloj eksplicite subtenas, tiel ekzemple en la "Sonnenberger Leitsätze" el 2012 de la Germana Esperanto-Asocio, kie en la punkto 'Ĝenerala lingvopolitiko' tekstas jam komence: "Wir unterstützen die Mehrsprachigkeit." (Ni subtenas la plurlingvecon.) Jam en la "Thesen zur EU-Sprachenfrage" (Tezoj pri la lingvodemando de EU) akceptitaj en 1995 legeblas en punkto 2: "Die Kenntnis mehrerer Fremdsprachen ist wünschenswert." (La sciado de pluraj fremdlingvoj estas dezirinda.)

Ankaŭ en la teksto "Esperanto en Eŭropa Unio" de la asocio EsperantoLand oni proponas nur: "Esperanton oni pli ofte proponu kiel elekteblan fakon en lernejoj kaj universitatoj en EU".

Unu sola lingvo estus tro simpla

En la respondo oni unue skribis, ke la ideo, solvi per unu sola lingvo ĉiujn lingvajn problemojn, estus "tro simpla". Certe la Esperanto-parolantoj konsentas. Ĉi-rilate estas menciinde, ke Esperanto-parolantoj laŭ pluraj studoj regas aldone al sia gepatra lingvo kaj Esperanto mezume du pliajn fremdlingvojn.

Laŭ EU-komisiono de tempo al tempo oni proponas la latinan aŭ Esperanton kiel "solan, tuteŭropan lingvon por EU". Tia propono ne estas konata en Esperanto-rondoj. La EU-komisiono ĝis nun ankaŭ ne detaligis, al kiu propono de kiu organizo ĝi referencas.

Preskaŭ ĉiu devus, laŭ la EU-komisiono, eklerni tiujn lingvojn ekde la bazo. Tiu aserto ne konsideras la specialan konstruadon de Esperanto, kies vortoj estas je pli ol 90 % troveblaj en la eŭropaj lingvoj; la necesa lernotempo por Esperanto tial estas relative malgranda, ofte ĉe triono aŭ kvinono de la lernotempo por ekzemple la angla aŭ itala.

Kiom da tempo por Esperanto?

En la sekva frazo la EU-komisiono metas la supozon, ke la edukado de instruistoj kaj la lingvoinstruado por la eŭropanoj "kostus tre multan monon kaj tempon". Ankaŭ tio ne konsideras la apartajn ecojn de Esperanto. Tre multaj Esperanto-lernantoj komencas jam post du aŭ tri kurso-semajnfinoj (aŭ memlernado en simila kvanto) praktike apliki la lingvon.

Ĉu plureco kun aŭ sen Esperanto?

Fine la Eŭropa Komisiono asertas, ke per sia "konfeso por multlingveco" ĝi subtenus "plurecon anstataŭ unuformecon". Bedaŭrinde tiu konfeso rilate al Esperanto ne estas realigata: La EU-komisiono ne inkluzivigas Esperanton en la plurecon. Kvankam certe pli ol cent mil homoj en EU parolas Esperanton, la lingvo eĉ ne estas menciata en la raportoj de la EU-komisiono pri la lingvoj parolataj en EU. Kontraste la Statistikaj Oficejoj de Litovio kaj Hungario dokumentas la nombron de Esperanto-parolantoj laŭ censoj: En 2001 estis ĉ. 850 en Litovio kaj 4500 en Hungario. (Tio indikas, ke estas ĉ. 100.000 aktivaj Esperantoparolantoj en EU.) Pli ol kelkaj malgrandaj lingvoj de EU. Kaj en la internacia komunikado multe pli uzata.

Ĉu personaj interesoj de la EU-kunlaborantoj?

Ne estas tute klare, kio igas la EU-komisionon per tiel malfacile komprenebla rezonado argumenti kontraŭ Esperanto. Kelkfoje oni kaŝe aŭdas, ke ne estus en la intereso de la interpretistoj, tradukistoj kaj bonege pagataj plurlingvaj EU-oficistoj, ke Esperanto plu disvastiĝos. Kaj eble iutage igos superfluaj kelkajn el la belaj EU-postenoj...

Louis v. Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

 

English Forum Switzerland:Cenzuro kontraŭ Esperanto

2011-10-10

auf deutsch

La anglalingva interretejo "English Forum Switzerland" forigis foruman demandon pri Esperanto kaj jam antaŭe komentojn de almenaŭ ses personoj. La koncernaj uzantoj estis daŭre forigitaj.

"Ĉu mi povas uzi Esperanton en Svislando?"

En mardo, 4-a de oktobro, la uzanto nickmcanada demandis: "I am wondering if I can use Esperanto in Switzerland? Is the number of people who speak Esperanto growing?" (Mi demandas min, ĉu mi povas uzi Esperanton en Svislando? Ĉu kreskas la nombro de homoj, kiuj parolas Esperanton?) Sekve venis almenaŭ 25 respondoj, parte kritikaj kontraŭ Esperanto, parte informaj aŭ pozitivaj.

Komentoj kaj diskutfadeno forigitaj

Komentoj de almenaŭ ses uzantoj dum la sekvaj tagoj estis senkomente forigitaj. Por la uzanto ĉiam aperis nur la komuniko "You have been banned for the following reason: Posting unwanted spam. Date the ban will be lifted: Never". (Vi estis forigita pro la sekva kaŭzo: Sendado de nedezirata trudvarvado. Dato, kiam finiĝas la forigo: Neniam.) Dimanĉe nokte la tuta diskutfadeno estis forigita; ĝi nuntempe ankoraŭ troviĝas ĉe Google (serĉo ekzemple: "site:englishforum.ch esperanto language corner").

Anglalingva interreta gazeto "The Local"

La "English Forum Switzerland" funkcias kunlabore kun la interreta gazeto "The Local". Tiu anglalingva gazeto havas naciajn eldonojn por Svedio, Francio, Svislando kaj Germanio; ĝin eldonas la entrepreno "The Local Europe".

Ŝajne oni komprenas Esperanton kiel minacan konkurencon al la angla, la bazo de la komerca modelo de "The Local". Demando pri Esperanto kaj kritikaj komentoj pri ĝi estis ankoraŭ permesataj - informoj kaj pozitivaj komentoj kontraste estis forigitaj.

 

Demando pri Esperanto en la franca nacia parlamento

2010-04-29

auf deutsch

La franca ministro pri nacia edukado, Luc Chatel, en sia respondo al parlamenta demando de Olivier Jardé (Somme) malakceptis la ĝeneralan allason de Esperanto en la franca lerneja sistemo; por komparo: En Francio por la abiturienta ekzameno 2009 oni povis elekti entute 57 lingvojn (kp. Le baccalauréat 2009: "22 langues vivantes étrangères" (vivantaj fremdlingvoj), 24 aliaj lingvoj, 11 regionaj lingvoj).

La respondo de la ministerio entenas plurajn pozitivajn informojn pri Esperanto - oni elstarigas la Esperanto-idealojn de frateco (fraternité) kaj neŭtraleco kaj oni mencias la propran kulturon de Esperanto. Krome oni mencias, ke Esperanto estas parolata de kelkaj milionoj da parolantoj en la tuta mondo.

Laŭ la respondo ne estus obstaklo instrui Esperanton kadre de lokaj ĉirkaŭ-edukaj aktivecoj.

Kaŭzoj de la malakcepto

La ministerio mencias plurajn kaŭzojn, kial Esperanto laŭ ĝia opinio ne plenumus la necesajn kondiĉojn por esti institucie instruata en la lernejo:

  • Esperanto nuntempe ne povus konkurenci kun la grandaj internaciaj lingvoj kiel la angla, la araba, la hispana, la rusa kaj la franca. La ministerio atentigas, ke Esperanto hodiaŭ ne estas rekonita kiel laborlingvo en la grandaj internaciaj organizoj.
  • La ministerio asertas, ke Esperanto ankoraŭ ne estus gepatra lingvo.
  • La propra kulturo de Esperanto laŭ la ministerio estas ankoraŭ tre juna.

Laborlingvo

La edukministerio argumentas ĉi tie kun la grandaj internaciaj lingvoj, kiuj estas uzataj ankaŭ kiel laborlingvoj, dum samtempe por la franca abiturienta ekzameno estas permesitaj 57 lingvoj, kiuj plejparte ludas nur malgrandan internacian rolon.

Denaska lingvo ekde cent jaroj

La aserto, ke Esperanto ne estus denaska lingvo, estas malĝusta - Esperanto jam ekde 1904 estas denaska lingvo. En "The Encyclopedia of Language and Linguistics" de 1994 legeblas, ke eĉ ekzistas denaskaj parolantoj de la dua kaj tria generacio (do unu el la geavoj jam parolis Esperanton kiel denaskan lingvon). Oni taksas la nombron de Esperanto-denaskuloj je pluraj mil.

Skriba Esperanto-kulturo ekde 1887

Ankaŭ la atentigo, ke la kulturo de Esperanto estas ankoraŭ tre juna, ne estas facile akceptebla kadre de eduka politiko - neniu malakceptas la instruadon de informadiko kun la argumento, ke tiu fako estas ankoraŭ tre juna. Cetere estas notinde, ke Esperanto havas tradicion de skriba literaturo ekde 1887 - pli longe ol kelkaj el la lingvoj allasataj al la franca abiturienta ekzameno. Nuntempe jare aperas ĉ. 120 Esperanto-libroj; tio superas la nombron de ĉiujaraj novaj libroj en pluraj el la menciitaj lingvoj.

Kriterioj de akcepto

La respondo krome mencias kelkajn kriteriojn por la akcepto kiel instrufako:

  • Esperanto devus esti sufiĉe disvastigita en la mondo por permesi efikan kaj praktikan uzadon.
  • Esperanto devus havi oficialan statuson.
  • Ĝi devus esti portanto de kulturo kaj de riĉa kaj vivanta kultura heredaĵo. La lernanto devus povi kompari sian propran kulturon kun tiu de aliaj por kompreni, kio konsistigas ĉiun el ili en ilia malsameco.
  • Temus ankaŭ pri tio sentemigi la lernanton pri la lingvistikaj variaĵoj kiel akĉento, dialekto kaj lingvoregistro, kiuj estus laŭ la ministerio la "spico" de la lingvo ("le 'sel' de la langue").
  • Estus laŭ la ministerio la aliro al la komplekseco de kulturo kaj al la interna riĉeco de lingvo, kiu igas la lernadon aparte motiviga por la lernantoj.
Tiuj kriterioj ne povas esti kaŭzoj por la malakcepto allasi Esperanton kiel ordinaran lernejan fakon en francaj lernejoj - kaj per tio la malakcepto de la samrajteco kun 57 aliaj lingvoj:
  • Praktika uzado: La ministerio mem mencias, ke kelkaj milionoj da homoj en la tuta mondo parolas Esperanton; jam tio montras, ke praktika uzado de Esperanto ne prezentas problemon. Ekzemploj de la aplikado de Esperanto estas la Vikipedio kun nuntempe 128.000 artikoloj (loko 22 kompare kun aliaj lingvoj), la informaj paĝoj de la ĉina registaro (Esperanto tie estas unu el dek lingvoj), la paĝoj de Google aŭ komputilaj programoj kiel Firefox.
  • Oficiala statuso: En Hungario Esperanto estas akceptata ekde jardekoj kiel lerneja fako; en Brazilo nuntempe okazas leĝofara proceduro pri Esperanto en publikaj lernejoj.

    Per la akcepto de la Esperanto-PEN-centro en PEN International la lingvo Esperanto en 1993 estis rekonita kiel literatura lingvo.

    Jam en 1985 Unesko invitis siajn membroŝtatojn "subteni la enkondukon de studprogramo pri la lingvoproblemo kaj Esperanto en siaj lernejoj kaj superaj edukaj institucioj" ( protokolo de la ĝenerala konferenco en Sofia, 1985).

  • Komparo de kulturoj: Estas surprizo ke lige al Esperanto oni dubas pri la ebleco kompari kulturojn. Unuflanke Esperanto havas kulturon, kie kuniĝas propraj kreaĵoj kun verkoj el la naciaj kulturoj de la Esperanto-parolantoj. Aliflanke la internacia komunumo de la Esperanto-parolantoj ĉiutage donas eblecon rilatigi la propran kulturon kun tiu de la aliaj.
  • Akĉento, dialekto kaj lingva registro: Ankaŭ en Esperanto la parolantoj de diversaj regionoj havas pli aŭ malpli rimarkeblan akĉenton. Tutcerte ankaŭ en Esperanto oratoro uzas alian lingvostilon ol muzikisto, verkisto aŭ junulo. Fortajn dialektojn Esperanto hodiaŭ ne havas - sed ĉu vere ĝuste ministerio pri edukado konsideras dialektojn kiel esencaĵon por la allaso kiel lerneja lingvo? Kutime dialektoj ne troviĝas centre de lerneja instruado...
  • Komplekseco de kulturo kaj interna riĉeco de lingvo: Ne estas facile doni kriteriojn por la komplekseco de kulturo kaj la interna riĉeco de lingvo. Tamen eblas konstati ke la multfaceta Esperanto-kulturo kun literaturo, teatro, muziko, internaciaj renkontiĝoj ktp. certe estas alloga por multaj homoj, kiuj lernas Esperanton kaj ekzemple kontribuas al la plua kreskado de la Esperanto-vikipedio.

    Rilate al - por komparo - la angla, estas pridubinde, ĉu estas unuavice la interna riĉeco de tiu lingvo, kiu motivigas al lernado, aŭ pli la timo esti ekskludita de kleriĝo kaj multo alia kaj per tio havi malpli bonan aliron al ekstera riĉeco...

Lu Wunsch-Rolshoven, EsperantoLand

 

Gazeta raporto pri la lingvokonkursa malakcepto

2009-12-07

La gazeto "Generalanzeiger" el Bonn publikigis sur la unua paĝo de sia (papera) semajnfina eldono artikolon pri la malakcepto de Esperanto en la lingvokonkurso "Bundeswettbewerb Fremdsprachen". La titolo estas "Welt-, aber keine Fremdsprache" (monda, sed ne fremdlingvo).
La artikolo estas sufiĉe favora pri Esperanto kaj kritikema pri la decido de la konkurso. Ĝi citas, ke laŭ la organizantoj Esperanto estas tro "artefarita". La aŭtoro Wolfgang Pichler prezentas nian kulturon:

"Fakte ili havas ĉion, kio necesas por vera lingvokulturo: Traduko de la biblio, rokmuzikaj grupoj, gazetoj, interretaj paĝoj, nacia himno. En la universitatoj en Hungario Esperanto intertempe estas rekonita kiel dua lingvo; ĉ. 5000 studentoj tie ekzameniĝas en ĝi. Do ne eblas paroli pri 'artefarita, ĉar ne vivanta' - kontraste al la latina ekzemple, kiu estas permesita en la lingvokonkurso."

Interesa estas ideo pri la "nelandeco" de Esperanto, la neaparteno al difinita lando. Tion la aŭtoro prezentas komence kaj fine:

"'La kono de lingvo de alia lando ebligas veran interkompreniĝon', skribas la federacia prezidento Horst Köhler (...) Malfaciliĝas, kiam lingvo havas parolantojn en 120 landoj, sed ne estas la 'lingvo de unu alia lando'."

Kaj en la fino:

"Pli da ŝancoj la Esperantanoj eble havus, se ili farus el sia lingvo la 'lingvon de unu lando' - se ili do kunvenus en unu loko kaj deklarus tiun sendependa. Plia granda ol la Vatikano ĝi certe estus. Rimarkinde, ke oni ĉiam unue devas meti limon inter si kaj aliaj por esti serioze traktata."

La artikolo estas bona paŝo antaŭen por subteni la akcepton de Esperanto en la lingvokonkurso. Tre afablaj leteroj de legantoj al Generalanzeiger povas eble subteni la efikon de la artikolo.

Se vi ŝatas publike montri vian subtenon al la afero (kaj membras en Facebook), vi povos aliĝi al la tiea peticio: "Für Esperanto beim Bundeswettbewerb Fremdsprachen". Por Esperanto ĉe la germana "Federacia konkurso pri fremdlingvoj"! Intertempe kolektiĝis pli ol ducent subtenantoj tie.

 

Lingvokonkurso en Germanio ne akceptas Esperanton

2009-11-13

auf deutsch

La germana "Federacia Konkurso pri Fremdlingvoj" ("Bundeswettbewerb Fremdsprachen") ne akceptas Esperanton. Pri tio informis la oficejo de la konkurso. La malakcepto de Esperanto kontraŭas la rete publikigitajn kondiĉojn de la konkurso, laŭ kiuj en la branĉo pri eseoj (" EW Kreativ") povas "partopreni gelernantoj de la klasoj 7 - 10 per mem verkita historio en fremdlingvo laŭ propra elekto". La limdato por aliĝoj estas la 6-a de decembro 2009.

La "Federacia Konkurso pri Fremdlingvoj" estas unu el la projektoj de la asocio "Kleriĝo kaj talento" ("Bildung und Begabung e.V."), kiun funkciigas la "Asocio de Donacantoj por la Germana Scienco" ("Stifterverband für die Deutsche Wissenschaft"). Laŭ la retpaĝo la projektojn subvencias la germana ministerio pri kleriĝo kaj esplorado.

Malakcepta decido de la konsilantaro

En lundo la oficeja gvidanto, Bernhard Sicking, detaligis la decidon al la gvidanto de la berlina asocio EsperantoLand, Lu Wunsch-Rolshoven: La malakcepto de Esperanto baziĝas je decido de la konsilantaro de la konkurso ne akcepti "artefaritajn lingvojn". Ne haveblis klarigo pri la kaŭzoj.

"Le Monde Diplomatique" en Esperanto

La asocio EsperantoLand sendis al la konkursa oficejo peton pri ŝanĝo de la decido kaj akcepto de Esperanto. En tio EsperantoLand atentigis, ke Esperanto servas al la internacia kultura interŝanĝo, konforme kun la celoj de la lingvokonkurso. Krome la hodiaŭa situacio de Esperanto estis prezentita - informante ekzemple pri la esperantlingvaj paĝoj de Vikipedio, de la ĉina registaro kaj de la gazeto Le Monde Diplomatique.

Esperanto estis dufoje malpermesita en Germanio

La letero demandas ankaŭ pri la kaŭzoj por la malakcepto de Esperanto, atentigante pri tio, ke en Germanio Esperanto estis dufoje subpremita kaj malpermesita - unue en la nazia Germanio de 1933 ĝis 1945, poste en GDR ekde 1949 ĝis al la sesdekaj jaroj. Hitlero jam en la dudekaj jaroj esprimis kontraŭon al Esperanto en sia libro "Mein Kampf" (Mia batalo).

Ĉu diskriminacio kontraŭ lernantoj, kiuj lernas Esperanton?

Plue tekstas en la letero al la konkursa oficejo: "Mi petas ankaŭ kontroli, ĉu kaj kiugrade lernantoj, kiuj lernis Esperanton kaj volas partopreni per Esperanto en la konkurso, estas diskriminaciataj kompare kun aliaj lernantoj."

Akceptita de la kulturministra konferenco

Jam ekde la kvindekaj jaroj Esperanto estas lerneja lingvo akceptata de la germana federacia konferenco de la kulturministroj; oni instruas kaj esploras ĝin ankaŭ en kelkaj universitatoj. En Hungario ĉiujare okazas ĉ. 5000 oficialaj ekzamenoj pri Esperanto.

La muro ĉirkaŭ la fremdlingva konkurso devas fali!

La letero finiĝas per la vortoj: "La berlina muro falis antaŭ dudek jaroj. Estas tempo, ke nun falu ankaŭ la muro, kiun la Federacia Konkurso pri Fremdlingvoj konstruis kontraŭ Esperanto antaŭ tridek jaroj!"

 

Esperanto en politikaj programoj por la eŭropaj elektoj

2009-05-24

En sia elektoprogramo por la eŭropaj elektoj la germana partio "Unuiĝo 90/La verduloj" mencias Esperanton. En ĉapitro 8 "Kulturo, edukado kaj esplorado" tekstas: "La bazo kaj la esprimo de la kultura plureco estas la lingvoj de Eŭropo; ne nur la lingvoj de la sociaj plimultoj, sed ankaŭ de la malplimultoj same kiel Esperanto kiel internacia lingvo de la interkompreniĝo de la popoloj."

"Ĉarto de la Tutmondaj Verduloj" en Esperanto

La nuna mencio de Esperanto por la verduloj estas evidente pli ol unufoja afero - sur la germana paĝo "Dokumente & Publikationen" (dokumentoj kaj publikaĵoj) troviĝas ligilo al la Esperanto-versio de la "Ĉarto de la Tutmondaj Verduloj" en Esperanto; per tio oni venas al la retejo de la Esperanto-verduloj (AVE).

Eŭropo - Demokratio - Esperanto

Ĉe la ĉi-jaraj elektoj por la EU-parlamento kandidatas ankaŭ la politika unuiĝo "Eŭropo - Demokratio - Esperanto" (EDE), por kiu Esperanto estas jam en la nomo grava afero. Laŭ la mallonga versio de la programo por la EU-elektoj 2009 EDE volas interalie, ke la "temo de la lingvoj en Eŭropo ricevu pli grandan atenton". EDE proponas Esperanton kiel komunan lingvon por Eŭropo. Ĉe tio Esperanto "ne forpuŝu la aliajn lingvojn, sed kontraste kontribuu al ties fortigo kaj konservado".

 

© EsperantoLand